Жолоочгүй такси бол хиймэл оюун ухаан, камер, радар, лидар (лазер мэдрэгч), GPS болон өндөр нарийвчлалтай газрын зургийг ашиглан хүний оролцоогүйгээр замын хөдөлгөөнд оролцдог автомашин юм. Энэ нь өмнө нь зөвхөн туршилтын шатанд байсан бол одоо зарим хотод бодит үйлчилгээ болж өргөжөөд байна.
Хэрхэн ажилладаг вэ?
Жолоочгүй такси нь секундэд хэдэн зуун удаа орчноо "харж", мэдээлэл боловсруулдаг.
Камерууд – Замын тэмдэг, гэрлэн дохио, явган зорчигч, бусад автомашиныг танина.
Лидар (LiDAR) – Лазерын тусламжтайгаар орчныг 3D хэлбэрээр зураглаж, саадыг маш өндөр нарийвчлалтай илрүүлдэг.
Радар – Бороо, манан зэрэг цаг агаарын үед ч объектын зай, хурдыг хэмжинэ.
AI программ – Цугларсан бүх мэдээллийг боловсруулж, тоормослох, эргэх, эгнээ солих зэрэг шийдвэрийг бодит цагт гаргадаг.
Аль хотуудад ашиглаж байна вэ?
Зарим хотуудад жолоочгүй таксиг өдөр тутмын тээврийн хэрэгсэл болгон ашиглаж эхэлсэн. Жишээлбэл:
АНУ-ын зарим хотод зорчигчид гар утасны апп-аар жолоочгүй такси дуудаж, хүний жолоочгүйгээр зорчдог.
БНХАУ-ын хэд хэдэн том хотод мөн ийм үйлчилгээ өргөжиж, тодорхой бүсүүдэд тогтмол ажиллаж байна.
Давуу тал
24 цагийн турш ажиллах боломжтой.
Хүний алдаанаас үүдэлтэй ослыг бууруулах зорилготой.
Түлш болон эрчим хүчний хэрэглээг оновчтой удирддаг.
Ахмад настан болон хөгжлийн бэрхшээлтэй иргэдэд зорчих шинэ боломж нээдэг.
Сул тал, сорилтууд
Цас, хүчтэй бороо, манан зэрэг цаг агаарт мэдрэгчүүдийн ажиллагаа хүндрэх боломжтой.
Зам засвар, гэнэтийн нөхцөл байдлыг таних нь заримдаа хүнээс илүү төвөгтэй байдаг.
Осол гарсан тохиолдолд хэн хариуцлага хүлээх вэ гэдэг хууль, ёс зүйн асуудал бүрэн шийдэгдээгүй.
Ирээдүй
Судлаачдын үзэж буйгаар ирэх 10–20 жилд жолоочгүй такси нь нийтийн тээврийн нэг чухал хэсэг болж, логистик, хүргэлт, ачаа тээвэр зэрэг олон салбарт өргөн хэрэглэгдэх төлөвтэй. Гэсэн ч бүх улс оронд нэгэн зэрэг нэвтрэхгүй бөгөөд дэд бүтэц, хууль эрх зүй, олон нийтийн итгэл зэрэг хүчин зүйлээс ихээхэн шалтгаална.
Энэ технологи нь автомашин өөрөө "жолоо барьж сурсан" биш, харин олон сая км-ийн жолоодлогын өгөгдөл, бодит цагийн мэдрэгчийн мэдээллийг хиймэл оюун ухаанаар боловсруулан хамгийн аюулгүй шийдвэрийг сонгохыг зорьдог систем юм.
(Эх сурвалж https://waymo.com)
